Uuliasiortuni pisortanngorlaap aqutsisuusimasup iliuuserisai akuersaanngikkai: Amerikamiut asuli ernumatitsisut

Uuliasiorfiutileqatigiiffik Nunap Qeqqani misiliummik qillerisussaq, qaammatip aallartilaarnerani allamik pisortartaarpoq.

Pisortanngorlaap  Amerikamit aqutsisoq KNR-imit apersorneqarami Kalaallit Nunaanni paatsuungatitsisimanerarlugulu eqqissiviilliortitsisimanerarpaa - taamaattumillu qillerilluni ujarlernissaq tamaat pisariuninngortillugu.

Tamanna Ittoqqortoormiini innuttaasunik ataatsimiisitsinermi ilaatigut pivoq, tassani pisortaasimasoq isornartorsiorneqangaatsiarpoq, uuliasiornissamut akerliussutsimik nuna tamakkerlugu takutitsisoqarpoq, Dr. Phil-illu tikeraarnialersaaraluarneranut atatillugu akerleriittoqarpoq kiisalu Jeff Landryp suliniut pillugu oqaaseqaataanut atatillugu eqqissiviilliortoqarpoq. 

Ujarassiooq Australiamiu Roderick McIllree maanna pisortanngorpoq, taannalu naak ingerlatseqatigiiffik akerlerineqaraluartoq taanna suliniummut piffissaliussaq eqqarsaatigalugu isumalluarpoq. 

- Tatineqartutut misigisimavugut, sapinngisarpulli tamaat iliuuseqarpugut.

Amerikamiut uuliasiortut iliuuseqarfigineqartut

Roderick McIllree tuluit ingerlatseqatigiiffianni 80 Milemi Nunap Qeqqata eqqaanut misissuinissamut akuersissummik piginnittumi pisortaavoq. Taanna nunatsinni ukiut qulikkaat marluk sinnerlugit suliaqartarsimavoq.

Roderick McIllreep oqarnera naapertorlugu pisortaasimasoq Robert Price aqutsisullu allat nunatsinnik pileriginninnerminni killissartik qaangersimavaat. 

- Maanna iliuuseqarfigereerpagut, taanna Amerikamiut suleqatini pillugit oqarpoq. 

Ingerlatseqatigiiffiup pisortarisimasaa, Robert Price, Ittoqqortoormiini innuttaasunut juunimi ataatsimiisitsinermut peqataasoq.  Assi © : Ole Jakobsen

- Tamanna (Kalaallit Nunaat aaqq.) namminneq illuginagu paasisimanngilaat. Malittarisassat imaluunniit Kalaallit Nunaanni pissutsinik periaatsit ataqqinngilaat, Roderick McIllree oqarpoq.

- Amerikamiut unitsilaartariaqarpagut. Taakku pileringaatsiarnerat killissarititaasunik ajoraluartumik qaangiivoq, akuersissuteqarfigineqartullu pissutsinik aqutsisinnaanera oqartussanut, pingaartumik nakkutilliisunut takutittariaqarlugu isumaqarpunga.

Roderick McIllreep suleqataatalu naalakkersuisoqarfimmi pisortaq, Jørgen T. Hammeken-Holm Nuummi sapaatit akunnerisa marluk matuma siorna ataatsimeeqatigaat.

Tassani akuersissutit, qinnuteqaatit attaveqatigiinnerlu naalakkersuisoqarfiup pisortaata oqarnera naapertorlugu naammaginarsimanngitsoq ilaatigut oqaluuserineqarput. 

- Suliamut taamaattumut atatillugu suliatigut pisut ingerlatsisullu (Greenland Energy Company, aaqq.) suliniut, tuniniaanissaq eqqarsaatigalugu, qanoq atorneraa atugassigiinngissuteqarput, Jørgen T. Hammeken-Holm KNR-imut oqarpoq.

Qillerut isumakuluuteqalersitsisoq

Roderick McIllreep suliffeqarfiup suliatigut pisortatigoortumillu attaveqarnerata assigiinngissutaat paatsoornernik pilersitsisimanera, paatsoornerillu suliniut pillugu oqallinnermi suli sunniuteqarnerat, isumaqataaffigaa.

Uuliasiornermi qillerutip Kalaallit Nunaannut nassiunneqartussap assinga suliffeqarfiup suleqataasa ilaannit LinkedInimi sapaatip-akunnerata siuliani nittarsaanneqarpoq.

Tamanna arlallit akornanni ernumassuteqartitsivoq, taakku suliffeqarfiup naak akuerissutit suli inissinneqanngikkaluartut qillerinermut atortut nunamukaassilluni Tunumi uuliamik misissuineq aallartilerneraat ernumassutigaat.

Jørgen T. Hammeken-Holmip aamma Roderick McIllreep oqarnerat naapertorlugu ernumassuteqarnerat ingasaassinerupput. 

- Tamanna pissutsinit annerulersinneqassanngitsoq isumaqarpunga, Jørgen T. Hammeken-Holm oqarpoq.

Taassuma suliffeqarfik atortorissaarutinik nunamukaassinissamut qillerinermillu aallartitsinissamut suli akuersissuteqarfigineqanngitsoq erseqqissaatigaa, sulili akuersissuteqartoqanngitsoq piareersalernissap nalinginnaasuulluinnarnera erseqqissaatigaa.

- Containerinik atortunillu aallartinnissaminnut piareersaateqarnissaat ajoriffissaqartinngilara.

- Uannut tamanna pissusissamisoorluinnarpoq, aamma naak suli akuersissuteqarfigineqanngikkaluarluni assartugassanik piareersaalertoqarnissaa. Containerinik ukuninnga atortorissaarutinillu tamanik katersilernerat. Assartuinissaq suliassaqartitsisorujussuuvoq, taanna oqarpoq, ilassuteqarlunilu:

- Issittumut tunngatillugu pissutsit eqqortumik suliarineqarnissaat aamma pingaaruteqarpoq, pissutigalugu 'qipisakkamik allamilluunniit puiugaqarsimavunga-mik’ oqaannartoqarsinnaanngilaq. Taamaattoqarpammi suliaqarneq sapaatini akunnerni arlalinni uninngassaaq, naalakkersuisoqarfiup pisortaa oqarpoq.

Roderick McIllreep oqarnera naapertorlugu suliniut taama angitigisoq ukiuni arlalinni piareersarfigineqartariaqarpoq.
Akuersissutinik pisariaqartunik pissarsissagunik misiliummik qillerinissanut marlunnut containerit 300-t missaanniittut umiarsuani usigineqarnissaat pisariaqartinneqassapput.

Taassuma uuliasiornermi qillerutip LinkedIn-imi assinga tuniniaanissamut suliniutaaneraannarpaa: 

- Taakkua uagutsinnut pilersuisuusuunerat inuit paasisariaqarpaat - qillerinermik ingerlatsisut namminneq tuniniaanissaminnut suliniuteqartarput. Aningaasaliisuminnut inoqatinut attaveqaatikkut nittarsaassisarput allallutillu: 'Uuliasiornermi qilleruterput angisooq Kalaallit Nunaannukaanneqalersoq takusiuk.' Taava Kalaallit Nunaanniittut tamarmik takuaat eqqarsarlutillu:'Akuersissuteqarnatik uuliasiornermi qillerummik nassiussisut, takusigit.'

- Akuersissuteqartoqannginnerani piareersartariaqarpugut.

McIllreep nammineq oqarneratut 'eqqissiviilliorneq' erseqqissumik attaveqatigiinnikkut maanna annikillisarniarpaa.

Jørgen T. Hammeken-Holm pisortanngorlaamik ataatsimeeqateqarnermi kingorna naammagisimaarpoq.

- Qinnuteqaataata imarisai naammagisimaarpakka. Suliamik ilisimannippalaarput, taakkulu tusagassiuutitigut saqqummersunit allaanerulluinnarpasipput. Suliamut tunngatillugu atortussat pissarsiarisagut oqaloqatigiinnigullu pitsaasumik ingerlapput, taanna oqarpoq.

Nunatta tatineqarnissaa ernumassutigineqartoq

Suliffeqarfiup pisariaqartunik suli akuersissuteqarfigineqartinnani aningaasanik taama amerlatigisunik atuiniarnera amerlasuunit eqqarsarnartoqartinneqarpoq.

Roderick McIllreep oqarnera naapertorlugu suliffeqarfiup 30 millionit dollarit utertinneqarsinnaanngitsut maannamut atoreerpai. 

Misissuinermi qillerinerit marluk pilersaarut malillugu naammassineqassagunik tamanna 550 millionit koruunit missaannik akeqarsinnaavoq.

Suliffeqarfiup qillerisinnaatitaanissaminut nunatsinnut tatisimannissinnaanera imaluunniit Amerikamiut aqutsisoqarfiata suliamut sunniiniarsinnaanera Greenland Energy Companyp isorinnittuinit ernumassutigineqarpoq.

Roderick McIllreep taamaattoqannginnerarpaa.

- Robert Pricep Kalaallit Nunaannut pissusilersornermini misigittaannini uggoreqaa, Roderick McIllree KNR-imut oqarpoq. Assi © : Markus Valentin / KNR

- Tatisimanninngilagut. Akuersissuteqarfigineqarnissarput naatsorsuutigalugu umiarsuatsinnik piareersaaginnarpugut. Akuersissuteqarfigineqanngikkutta umiarsuaq poortoqqissavarput suliniullu siornatigut inissisimanermisullu inisseqqissalluni.

Taassuma tamatuma saniatigut suliffeqarfik USA-mi politikkikkut aqutsisunut attuumassuteqannginnerarpaa, Kalaallit Nunaannilu inatsisit atuuttut malinniarlugit, Roderick McIllree oqarpoq.

- Kalaallit pisuussutigaat, uagullu taakkuninnga ingerlatsinermik suliaqaannassaagut, taanna uulia nunap iluaniissinnaasoq pillugu oqarpoq.

Roderick McIllreep suliffeqarfiup akuersissutinik tamanik inisseeqqaarani piareersaalluni ‘aningaasaqarnikkut atuingaatsiarluni’ iliuuseqarnera nassuerutigaa.

Pilersaarutilli allatut iliornissamik ilaqanngillat, taanna erseqqissaavoq. Akuersissuteqarfigineqanngikkunik suliniut taamaatissaaq.

- Akuersissuteqarfigineqassagutta atortorissaarutit nunamut ikkussorlugit ukiuunerani qillerissaagut, imaluunniit akuersissuteqarfigineqassanngilagut. Taamaattoqassappat atortorissaarutit tamarmik pisiortorfitsinnut tunniuteqqissavagut, tamattalu avissaarluta ingerlaqqissalluta.

Tamanna aningaasatigut ajoqusiissagaluarpoq, suliniutillu taamaatiinnarneqarluinnarnissaanik kinguneqassalluni. Pissutsilli taamaapput.

Jørgen T. Hammeken-Holmip suliffeqarfiup oqartussanik sumiginnaaginnarnissaa ernumassutiginngilaa.

Taamaaliussappata nunarput unitsitsinissamut periarfissaqarpoq.

- Inuiaat inatsisitigut illersugaanerat pingaartinneqarpoq, taamaammat unioqqutitsisumik iliuuseqartoqarpat ikioqquguma ikiuussinnaasunik politeeqarpoq. Issittumi Sakkutooqarfik aamma ikiuussinnaassasoq qularutiginngilara.